Alimenty na dziecko: od czego zależy kwota i jak wygląda sprawa w sądzie
Nie ma tabeli, z której można odczytać kwotę alimentów. Sąd bierze pod uwagę potrzeby dziecka i możliwości rodzica, a my pokazujemy, co z tego da się udokumentować przed pozwem.
Kto i do kiedy płaci alimenty
Rodzice mają obowiązek utrzymywać dziecko, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Wiek nie jest tu granicą. Pełnoletnie dziecko, które się uczy albo nie może pracować z powodu choroby, nadal może mieć prawo do alimentów. Rodzice mogą jednak odmówić świadczeń dorosłemu dziecku, jeśli są one dla nich połączone z nadmiernym uszczerbkiem albo jeśli dziecko nie dokłada starań, żeby się usamodzielnić.
Gdy rodzice mieszkają osobno, rodzic, z którym dziecko mieszka, wypełnia swój obowiązek także przez codzienną opiekę i wychowanie. Ustawa wprost zalicza te starania do świadczeń. Dlatego pieniądze płaci zwykle drugi rodzic.
Od czego zależy kwota
Sąd patrzy na dwie rzeczy jednocześnie: usprawiedliwione potrzeby dziecka oraz zarobkowe i majątkowe możliwości rodzica, który ma płacić. Żadna z nich nie ma pierwszeństwa. Sąd nie liczy tylko tego, ile rodzic zarabia dziś. Jeśli zarabia mało, a mógłby zarabiać więcej, bierze pod uwagę także to, co mógłby zarobić.
Usprawiedliwione potrzeby obejmują jedzenie i ubranie, ale też część czynszu przypadającą na dziecko, szkołę, przedszkole albo żłobek, leki, dojazdy, zajęcia dodatkowe i wypoczynek, o ile mieszczą się w standardzie, w którym dziecko żyło przed rozstaniem rodziców. Świadczenia z pomocy państwa na dziecko nie obniżają alimentów.
Co zebrać przed pozwem
- Odpis aktu urodzenia dziecka.
- Rachunki i potwierdzenia opłat: szkoła, przedszkole, zajęcia, leki, okulary, dojazdy, ubrania.
- Zaświadczenia o Twoich dochodach i, jeśli je masz, o dochodach drugiego rodzica.
- Informacje o tym, gdzie i jak pracuje drugi rodzic, jaki ma majątek i ile płaci za mieszkanie.
- Wcześniejsze ustalenia na piśmie, na przykład wiadomości o tym, ile i kiedy ktoś dokłada na dziecko.
Przed pozwem zrób zestawienie miesięcznych wydatków na dziecko. Kwotę popartą rachunkami łatwiej obronić niż okrągłą sumę wziętą z głowy.
Jak wygląda sprawa
Pozew o alimenty składa się do sądu rejonowego. Można go wnieść do sądu, w którego okręgu mieszka dziecko, więc nie trzeba jechać do miasta drugiego rodzica. Sąd doręcza pozew pozwanemu, wyznacza rozprawę i przesłuchuje strony. Zwykle prosi też o zaświadczenia o dochodach.
Postępowanie trwa, a dziecko potrzebuje pieniędzy od razu. Dlatego razem z pozwem można złożyć wniosek o zabezpieczenie: sąd może wtedy na czas procesu przyznać tymczasową kwotę. Jej wysokość bywa niższa od tej, o którą prosisz w pozwie.
| Rodzaj kosztu | Kto go zwykle ponosi |
|---|---|
| Opłata od pozwu | Powód jest zwolniony z opłaty sądowej |
| Zwrot kosztów przeciwnika, jeśli sprawę przegrasz | Powód, mimo zwolnienia z opłat |
| Opłata za pomoc prawnika | Strona, która z niej korzysta, według umowy |
Zwolnienie z opłaty od pozwu dotyczy powoda w sprawach o alimenty. Nie oznacza zwolnienia z obowiązku zwrotu kosztów przeciwnika, jeśli sąd tak postanowi. Koszt zastępstwa prawnego, który zasądza sąd, liczy się według stawek minimalnych z rozporządzenia, więc może być niższy od honorarium, które umówisz z prawnikiem. Jak liczymy honorarium, opisaliśmy na stronie honorarium.
Podwyższenie, obniżenie i uchylenie
Wyrok o alimentach nie jest ostateczny na zawsze. Jeśli zmieniły się stosunki, każda ze stron może żądać zmiany orzeczenia: podwyższenia, obniżenia albo uchylenia obowiązku. Zmiana oznacza coś konkretnego, na przykład dziecko poszło do szkoły i koszty wzrosły, rodzic stracił pracę albo urodziło mu się kolejne dziecko. Samo upływanie lat nie wystarcza, trzeba pokazać, co się zmieniło.
Gdy rodzic nie płaci
Z prawomocnym wyrokiem albo ugodą zatwierdzoną przez sąd można zgłosić się do komornika, który prowadzi egzekucję: zajmuje wynagrodzenie, rachunek lub inny majątek dłużnika. Zaległe raty nie czekają bez końca, bo przedawniają się, więc nie warto z egzekucją zwlekać.
Kiedy zadzwonić do prawnika
Do prostej sprawy, w której rodzice się zgadzają, wystarczy ugoda spisana przed sądem. Pomoc prawnika ma sens, gdy druga strona ukrywa dochody, gdy jest kilkoro dzieci, gdy rodzic mieszka za granicą albo gdy sprawa o alimenty toczy się razem z rozwodem. Alimenty prowadzimy w ramach spraw rodzinnych. Jeśli chcesz najpierw porozmawiać, napisz przez formularz albo zadzwoń. Pierwsza rozmowa jest bez opłaty.
Inne artykuły
Masz podobną sprawę?
Odpowiadamy w ciągu 1 dnia roboczego. Pierwsza rozmowa trwa 20 minut i kosztuje 0 zł.